Tag: mystery

Aboriginal Art Museum

Aboriginal Art Museum


De rondleiding in het museum was heel inspirerend:

Bij het kijken naar zo’n Aboriginal schilderij met stippeltjespatroon moest ik even met een andere blik kijken, door de oogharen een beetje wazig bijvoorbeeld, zo zag ik een heel landschap wat ook later bleek te kloppen volgens het kaartje naast het schilderij.
Eigenlijk moet je zoiets zien in de rituele context waarin het wordt gemaakt, in de combinatie met zang, dans, verhaal over de Droomtijd.

De totempalen waren op een bijzondere manier bij elkaar gezet, aan de noordzijde afgezaagde boomstammen met stippeltjespatroon (symbool voor lichtjes bij nacht, van de aankomende schepen van de kolonisten) en kraanvogelveren (symbool voor de Aboriginal Wachters), aan de zuidzijde boomstammen waarvan de bovenzijde symbolische wortels toonden (voor het contact met de voorouders).

Een paar thema’s uitgelicht die ik ook in andere tradities ben tegengekomen:
De Witte Vogel als voorbode van de Dood.
De Kraanvogel als Wachter.
Het Magische Landschap dat samenvloeit met de Alledaagse Werkelijkheid.
De traditioneel vastgelegde rol van het individu in de samenleving.
Het belang van de orale traditie.
De noodzaak voor geheimhouding mbt specifieke details van de traditie.

Wat zijn Elven?

Wat zijn Elven?


Mbt de Keltische elven gaan de oude verhalen in de Ierse traditie over goddelijke wezens, die in een veldslag door mensen werden verslagen en naar de holle heuvels werden verbannen.
Ook bij dit type elven komen beroemde smeden voor (Zoals Govannon), en zijn onderaardse schatten te vinden (Zoals bij Arawn, heer van de onderwereld).
Samhain was zo gevaarlijk, omdat juist dan de Sidh uit de heuvels konden komen om rond te spoken.
In latere verhalen kom je ze ook meer tegen in (afgelegen) bossen.
Goden-voorouders-dodenrijk zijn dus ook voor deze elven mogelijke associaties.
Mbt de Nordische svart-alvar moet ik inderdaad eerder denken aan dwergen, chtonische onderwereld-types, via de associatie met mineralen ook te associeren met smeedkunst en schatten.

De Elzenkoning zou een verkeerde vertaling zijn van het Deense Ellerkonge, Elvenkoning, maar via die associatie wordt een natuurwezen samengevoegd tot Heer van de Dood.
Anderzijds, het hoofd van Bran (‘Els’) word na zijn dood nog geraadpleegd als Orakel, en later komt hij als Heer van de Onderwereld slag leveren tegen Gwydion (zie ook ‘the battle of the trees’)

Misschien dat de mythos van Elven valt terug te voeren tot een voorouder-cultus of dodencultus, maar de associatie naar natuurgeesten hoort er ook bij.
Wellicht een synthese, het idee dat voorouders als boomgeest voortleven?

Shapechangers & Otherkin

Shapechangers & Otherkin


In de vroege fase van de foetus zijn mensen nog reptielen, dus eigenlijk zijn we allemaal reptielen.

Er zijn overleveringen mbt reptielmensen zoals de Naga, en andere verhalen over diverse beestmensen, en vergeet niet de overleveringen mbt shapechangers (mensen die in beesten kunnen veranderen of andersom)

In de sjamanistische tradities is shapechanging een belangrijke techniek, maar wordt er weinig moreel oordeel geveld mbt het soort wezen waarin je verandert of waarmee je verbinding hebt.
Slang is een Wijze Genezer, dus als er iets zou bestaan als Slangemensen dan zit daar niet perse negatieve connotaties aan in het sjamanistische perspectief.
Het idee dat Slangemensen per definitie slecht zijn, is een misvatting uit de Joods-Christelijke traditie die de Slang heeft gedemoniseerd.

Een moderne variant vh idee van Shapechangers zijn de zgn Otherkin, mensen die geloven dat ze eigenlijk andere wezens zijn in mensengedaante.
Nu kan ik me best wel voorstellen dat iemand tijdens een sjamanistische trance Beer manifesteerd, maar volgens mij is het in de sjamanistische tradities niet zo dat iemand zoiets ook in de dagelijkse werkelijkheid continue doet.

Bezetenheid

Bezetenheid


In de Reclaiming-traditie wordt gesproken over ‘aspecteren’, dwz tot op zekere hoogte/diepte je laten overnemen door ‘dat andere’.

Afhankelijk van hoe ver je daarin wil/kan gaan, het is dus een kwestie van hoeveel controle je overgeeft.
In de ‘lichte’ trance voel je vaag die ‘aanwezigheid’ terwijl je de ‘normale wereld’ ook nog op de achtergrond ervaart, in de ‘diepe’ trance is de ‘normale wereld’ zo ver op de achtergrond dat je die niet meer waarneemt maar in de plaats daarvan de ‘andere wereld’, in die laatste variant kan het gebeuren dat ‘de ander’ jouw hele systeem helemaal overneemt.

Een extreme variant hiervan kan je zien bij de trances bij voudoun-priesteressen, waar de hele lichaamstaal wordt overgenomen door de karakteristieke bewegingen van ‘die ander’ .

In deze tradities wordt ‘bezetenheid’ of ‘het aspecteren’ gezien als dienstbaarheid aan de goden, iets in de trant van je lichaam uitlenen zodat de godheid kan spreken en handelen in de menselijke werkelijkheid.

In de Joods-christelijke traditie heeft de term ‘bezetenheid’ een slechte naam gekregen, omdat deze wordt geassocieerd met ‘bezetenheid door slechte geesten’.

In mijn visie beschouw ik de ‘goden’ als archetypes, die met enige voorzichtigheid benaderd moeten worden, dus ook in het ‘aspecteren’ of ‘bezetenheid’.

Voor alles is er een tijd en een plaats, je kan niet overal zomaar Dionysos ongebreideld aspecteren (om maar een voorbeeld te noemen).

Hekserij en Sjamanisme in de Lage Landen

Hekserij en Sjamanisme in de Lage Landen


Volgens mij zijn de termen ‘heks’ of ‘sjamaan’ slechts etiketjes.

Er is veel overlap tussen de praktijken van mensen die zich bezighouden met hekserij of sjamanisme, en diverse onderzoekers hebben geen consensus over het gebruik van de terminologie:
Mensen die in de negentiende eeuw onderzoek deden in Afrika, signaleerden ‘witch-doctor’, andere onderzoekers in Amerika categoriseerden vergelijkbare verschijnselen als ‘medicine-man’, terwijl onderzoekers in Siberie spraken over ‘shaman’.

De genoemde termen zijn ook hype-gevoelig:
In bepaalde periodes is het ‘cool’ om je heks, medicijnman of sjamaan te noemen.

In Nederland zijn die hypes komen overwaaien vanuit verschillende cultuurgebieden:
Witch/wicca vanuit Engeland, Medicine-man vanuit Amerika, Sjamaan vanuit Oost-Europa.

Maar hoe zit het met de oorspronkelijke hekserij/sjamanisme van de Lage Landen?

Mijn indruk is, dat heel veel hiervan ondergronds is gegaan tijdens de invoering van het Christendom, en dat een groot deel van de heidense tradities van de Lage Landen verloren zijn gegaan.
Vandaar het verschijnsel, dat  varianten van hekserij of sjamanisme geimporteerd moest worden van elders.

Er zijn van die groepen in de Lage Landen, die zich presenteren als:
‘Hereditary Witches’ of ‘Traditional Shamanic’ etc., maar wat hebben die te maken met de tradities van de Lage Landen?

Volgens mij is er in de Lage Landen geen ongebroken traditie van hekserij of sjamanisme; wat je nu tegenkomt is Neo-Paganisme onder de naam van ‘hekserij’ of ‘sjamanisme’, import uit het Angelsaksisch cultuurgebied of Oost-Europa.

Hekserij en Gnostiek

Hekserij en Gnostiek


Op verschillende heksenforums wordt gespeculeerd mbt de Gnostische oorsprong van Wicca en/of hekserij, daar heb ik zo mijn bedenkingen over:

Elke godsdienst maakt gebruik van de bouwstenen van vorige godsdiensten maar ook van concurrenten/tijdgenoten.
Het Christendom maakte gebruik van Joodse bronnen, maar werd zeer zeker ook beinvloed door het Hellenisme, dat kan je het beste zien bij Paulus de Romein.
In het Christendom kan je sporen zien van de Gnostiek maar ook van de Mithras-cultus, en onlangs wees een schrijver op de overeenkomsten tussen de Julius Caesar-symbolieken en die van Jezus.

Europese Hekserij is beinvloedt door Vrijmetselaars, Rozenkruizers, Alchemisten, Hermetici, Qabbalisten en ongetwijfeld ook Gnostici.
Maar om te spreken dat Wiccans/heksen rechtstreekse afstammen van Gnostici voert me veel te ver.
Gnostiek is ‘in’, een nieuwe theologische hype, maar moet dat gebruikt worden om Wicca en/of hekserij een sjiek tintje te geven?

En volgens mij is het een stuk lastiger om voor hekserij uit Afrika of Azie een verband te leggen naar de NeoPlatonische stromingen zoals de Gnostici.

Het scheppen van God-vormen

Het scheppen van God-vormen


Dion Fortune, een Golden Dawn-adept zegt over het scheppen van godvormen (even in mijn geheugen duiken): het komt er op neer dat je met gedachtenkracht een godvorm kan scheppen (een gedachtenvorm met goddelijke verschijning) die om veiligheidsredenen na het ritueel ontbonden wordt maar die in exceptionele gevallen (bedoeld of onbedoeld) gehandhaaft blijft en zelfstandig verder kan functioneren.
Die gedachtenvorm kan overigens ‘bezield’ worden met verschillende soorten energie: de intentie van de magus en/of een energie/entiteit uit andere bestaansniveaus (‘werelden’)

Wat ik heb begrepen van Tibetaans-Tantrische magie, komt het er op neer dat de godvormen geschapen worden maar ook uiteindelijk beschouwd worden als illusies van de geest, in het Tibetaans Dodenboek kan je lezen hoe de goden/godvormen beschouwd worden als illusies die geschapen worden door de angsten/verlangens van de mens.

Volgens mij is het zo dat ‘het plaatje’ dat ik maak om een specifieke godvorm te visualiseren, een illusie is die ik schep om een abstract principe enigzins concreet voorstelbaar te maken.
Een abstract principe zoals Oorlog of Liefde is een archetype, onstaan uit het brein van de mens.

Inhoeverre de ‘bezielende energie’ van een godvorm een ‘entiteit’ is die onafhankelijk van mijn denken bestaat, is voor mij een open vraag.

Eigenlijk maakt het voor mij niet uit inhoeverre ‘de goden’ wel of niet bestaan, ik kan ze niet ontkennen noch bevestigen.

Maar in de dagelijkse praktijk vind ik het wel belangrijk om te handelen alsof de archetypes werkelijk bestaan.

Ik vergelijk het maar met het omgaan met geld.
We doen met z’n allen alsof zo’n stukje gekleurd papier evenveel waard is als een mandje citrus dat door iemand anders met eigen handen geplukt is.

Geomantie

Geomantie


In de middeleeuwen werd het Arabische geomantie-systeem vertaald in het Latijn, waardoor het toegankelijk werd voor Europa.
Het systeem kwam erop neer, dat men willekeurig strepen trok in het zand, waarna via een soort telsysteem het patroon werd teruggebracht op een tetragram, een patroon van vier even of oneven aantal punten. Tenslotte werd het tetragram van een duiding voorzien.

Het Arabische geomantie systeem (welke later onderdeel werd van de Golden-Dawn praktijken) doet me denken aan het orakel van Ifa.
(Zie: http://www.unesco.org/culture/intangible-heritage/29afr_uk.htm)
In dat systeem word geworpen met vier cowry-schelpen of palmnoten, het resultaat kan je zien als een binair tetragram zoals die ook ontstaat bij het Arabische systeem.
Elk tetagram word voorzien van (mondeling overgeleverde) commentaren.

Ik heb het vermoeden dat het orakel van Ifa ouder is dan het Arabische systeem.
Omdat de verzen, behorende bij de tetragrammen, mondeling worden doorgegeven, is het systeem voortdurend aan het groeien: naast de oude overgeleverde verzen ontstaan ook actuele nieuwe verzen.

Magische ‘wapens’

Magische ‘wapens’


Ik verdraag al heel lang geen kettingen of armbanden aan mijn lijf, dus als ik perse permanent beschermende symbolen wil dragen moet ik toch gaan nadenken over permanente tattoo’s.

Een minder extreme variant zou dan lichaamsbeschildering kunnen zijn voor heftige rituelen, maar dan nog voel ik al heel snel die verf irriteren op mijn huid.

Als ik naar een gepland ritueel ga, heb ik wel vaak mijn rituele buidel in met mijn ‘wapens’: kompas, zakmes, beker, talking-stick als symbool voor aarde, lucht, water, vuur.

Maar als ik ze niet bij me heb, dan kan ik ze ook wel visualiseren als het nodig is.

En handhoudingen (mudra’s etc) kunnen prima de ‘wapens’ vervangen.

Hekserij: een religie, een filosofie?

Hekserij: een religie, een filosofie?


Ik beschouw mezelf als agnostische heks.

Eerlijk gezegd geen idee of de goden wel of niet bestaan buiten mijn eigen subjectieve ervaring.

Offeren en spreken met ‘de goden’ doe ik wel, alsof ze wel bestaan.

‘To sacrifice as if present’ , een idee dat minstens zo oud is als Confucius.

Dus voor mij is hekserij meer een levenswijze dan een religie;  zwart-wit zie ik die tegenstelling echter niet.